Empire: Total War

1600 was het jaar van de Slag bij Nieuwpoort. 1700 was het jaar van de honderdjarige viering van de Slag bij Nieuwpoort. Toevalligerwijs is 1700 ook nog het startjaar van de Grand Campaign in Empire: Total War, een game die in 2009 uitkomt. Een game waar we al jaren naar uit hebben gekeken. Zo, genoeg jaartalletjes, tijd voor de game zelf!

En laten we gelijk beginnen met het meest spectaculaire en best functionerende gedeelte van de game: de veldslagen. In tegenstelling tot de vorige twee Total War-games draait het niet meer om stootkracht, paardenkracht of brute kracht, maar om tactisch vernuft met buskruit. In Rome: Total War en Medieval II: Total War kon je nog wegkomen door al je eenheden in een kluitje naar voren te sturen en dan op basis van de statistieken van je eenheden te winnen. Bij Empire: Total War leveren dit soort ‘kluitaanvallen’ alleen maar op dat je in het riet wordt gestuurd. Nee, door eenheden een bepaalde kant op te draaien en goed te positioneren kun je ervoor zorgen dat je de vijand helemaal afslacht voordat ze überhaupt bij jou in de buurt komen. Bij elke eenheid is namelijk te zien hoe ver hij kan schieten en wat zijn nauwkeurigheid is. Door minder schietzekere eenheden als lokkertje op te stellen, is het mogelijk de vijand in een dodelijke val van kanon- en geweervuur te lokken. Of je besluit je eenheden heel gegroepeerd neer te zetten, waardoor het schietbereik verkleind wordt, maar een eventuele mêleeaanval beter te pareren is. Of je besluit je troepen te posteren in een huis waar ze zich perfect kunnen verschansen en zich kranig kunnen weren tegen de vijand. Of…of wat niet eigenlijk?

Bij de zeeslagen is een soortgelijke diversiteit te vinden, hoewel dit heel anders tot uiting komt. Natuurlijk speelt vuurkracht nog steeds een verschrikkelijk belangrijke rol, net als de positionering van je schepen, maar het speelveld is veel veranderlijker, vloeiender. Door de wind en het water is het een ‘om elkaar heen gedraai’ van jewelste, vergelijkbaar met een parkeerplaats van de IKEA op een zondag. Doordat je constant in de gaten moet houden waar schepen varen, waar de vijand zich bevindt en welk schip schade heeft opgelopen, vliegen je ogen over het scherm heen. Hierbij heeft de speler de mogelijkheid om zelf kanonskogels af te schieten, aan zowel stuur- als bakboord. Stel dat je tien schepen onder je hoede hebt, dan klik je al twintig keer om alles af te schieten en nog eens twintig keer om alle kannonen te herladen. En ondertussen moet je er ook nog voor zorgen dat iedereen de goede kant opvaart. Hierdoor escaleert de boel snel uit de hand (/kantoortaal) en heb je geen idee wat er gebeurt. Het gelijk uitvechten van spectaculaire zeegevechten met dertig schepen is geen aanrader. De onbeheersbaarheid past niet bij wat de Total War-games zo goed maakt.

Eigenlijk vond ik gevechten met maar een beperkt aantal schepen veel toffer, omdat dan het enteren van schepen beter uit de verf komt. Waar je bij een massaal zeegevecht echt geen tijd hebt om een vijandelijk schip over te nemen, is dit in een slag met maar een paar schepen veel makkelijker. Je hebt dan echt zo’n gevoel dat je controle over de boel kunt houden. In retrospectief snap ik beter waarom The Creative Assembly van de zeegevechten heeft afgezien: het is een toffe toevoeging, maar niet per se een verrijking voor het Total War-universum.

Vooral de mate waarmee het bedrijf overigens zijn oor te luisteren heeft gelegd bij de community is fantastisch. Het meest prominent komt dit tot uiting op het moment dat je in het managementgedeelte van de game uitkomt. Fanatiekelingen hadden na het verschijnen van Rome: Total War een mod met de naam Rome: Total Realism in elkaar geknutseld met daarin een paar opvallende aanpassingen. Eén van de veranderingen was dat als de speler als de Romeinen een Gallisch dorp innam, hij Gallische eenheden kon construeren die onder de Romeinse vlag vochten. Op deze manier werden legers bijzonder divers en werden nieuwe uitdagingen opgeworpen. Ditzelfde aspect komt op bijna letterlijk dezelfde manier terug in Empire: Total War. Het is alleen wel raar dat die Zuid-Amerikaanse indianen opeens perfect Hollands spreken, maar een kniesoor die daar op let. Het is namelijk vet om te zien hoe indianen in een apenpakkie zijn gehesen, maar nog wel met hun pijl en boog en Mohawk de vijand te lijf gaan.

Ook met betrekking tot de diplomatieke beslommeringen waren er wat klachten. Wat ik persoonlijk bijvoorbeeld mateloos irritant vond, was dat allianties automatisch verbroken werden omdat ik een andere factie aanviel. Blijkbaar vond mijn geallieerde makkers die aanval niet tof en was ik een bondgenoot ongewild kwijt. Bij Empire: Total War kun je nu bij het verklaren van een oorlog zelf bepalen of je hulp vraagt aan geallieerde facties. Hierdoor zijn strijden op je eigen houtje uit te voeren, terwijl de handelsinkomsten intact blijven en een waardevolle bondgenoot op een beter moment altijd nog ingeschakeld kan worden. Hetzelfde geldt voor de mogelijkheid om het land van een andere factie te mogen doorkruisen. Het is niet meer een kwestie van slechts ja of nee, maar er valt te onderhandelen over bijvoorbeeld de duur van de militaire toegang. Een kleine, simpele verandering, maar wel eentje waardoor er meer diepgang gecreëerd wordt.

Er zijn talloze andere kleine veranderingen te ontdekken in het managementgedeelte, waarbij voornamelijk te merken is dat het micromanagen een stuk minder is geworden. In plaats van per stad verplicht te worden in te stellen wat de hoogte van de belasting is, is dit nu met een algemeen menu in te stellen. Daarnaast biedt de directe controle over de overheid mogelijkheden de efficiëntie te verhogen of jouw beleid er lekker door te drukken. Meer dan ooit is de geschiedenis naar jouw hand te zetten.

Voor de nieuwelingen komt alle informatie wellicht over alsof het iets is voor slechts de fans van de serie, maar dat is verre van waar. Hoe begin je dan met de game? Simpel: je speelt de geweldige introductie in het Total War-universum in de vorm van The Road to Independence. Niet alleen krijg je haarfijn alles uitgelegd, tussendoor word je ook nog vermaakt door een overkoepelend verhaal over…tja, zegt de titel eigenlijk al niet genoeg?