1. Terugblik: Uncharted 3: Drake's Deception

Terugblik: Uncharted 3: Drake's Deception

Note: dit artikel is meer een terugblik dan een review en bevat dus spoilers voor de gehele Uncharted trilogie.

Drie is te veel, twee is te weinig. Het is de behalve de naam van een simpel kinderspel ook een passende beschrijving voor veel trilogieën. Spiderman 3, X-Men: The Last Stand, The Godfather part III en Terminator 3; zomaar een paar voorbeelden van films die er niet in slaagden om de voorafgaande delen te overtreffen of te evenaren. Af en toe komt er eens een film als Return of the King langs die bewijst dat het wel degelijk mogelijk is om een succesvol derde deel te maken, maar het is meer een uitzondering die de regel bevestigd.

Het is niet eens dat veel van deze films echt slecht zijn, maar het is de hoge kwaliteit van de voorafgaande delen die vaker een last dan een zegen zijn voor een derde deel. De verwachtingen zijn vaak hoger en het gevolg is dat de teleurstelling vaak groter is als de hoge kwaliteit van het voorafgaande delen niet wordt geëvenaard. Deze zware last is ook iets waar het derde deel van Uncharted serie mee te maken heeft. Uncharted 2: Among Thieves was een game die in 2009 meer dan tweehonderd Game of the Year prijzen in de wacht sleepte en door velen als een van de beste PS3 games ooit wordt beschouwd. Hoe ga je dat overtreffen? Een betere – en bescheidenere – vraag is misschien: hoe ga je dit proberen te evenaren?

Deze vraag werd beantwoord in de vorm van een trailer die in 2010 tijdens de Spike Video Game Awards werd getoond. Deze eerste beelden lieten zien dat Naughty Dog het wiel niet opnieuw had uitgevonden, maar er voor had gekozen om de bestaande elementen uit de vorige delen verder te perfectioneren. De reacties op de eerste trailer waren wederom erg positief maar niet meer zo euforisch als bij de eerste trailer van Uncharted 2. Ja, de eerste beelden waren zondermeer spectaculair en bewezen dat Naughty Dog een game af kon leveren die er nog beter uit zag dan zijn voorganger. Het liet echter ook zien dat de stap tussen Uncharted 2 en 3 niet zo groot was als de stap tussen het eerste deel en het tweede deel. Het voelde allemaal vertrouwd aan.

Weinig vernieuwing dus. Maar is dat erg? De miljoenen gamers die jaarlijks trouw de nieuwste telg van de Call of Duty franchise aanschaffen lijken het in ieder geval niet erg te vinden dat elk nieuw deel slechts minimale vernieuwingen bevat. Net als de Uncharted trilogie is ook de Call of Duty franchies een serie die redelijk vroeg piekte (met Call of Duty 4: Modern Warfare) en vervolgens het stramien van die game als basis gebruikte voor alle daaropvolgende delen. Uncharted 3 doet in wezen hetzelfde met het stramien van het Uncharted 2. En als het gaat om de gameplay in dit derde deel is dat allerminst storend. Echter, als het gaat om het verhaal dan lijkt de ‘never change a winning team’ formule niet helemaal op te gaan.

Net als in de vorige game draait het weer om een oude mythische stad (deze keer in de woestijn) die vele geheimen herbergt en een slechterik (deze keer een vrouw) die net als Drake op zoek is naar verschillende aanwijzingen om zo achter de locatie van deze stad te komen. Weinig nieuws onder de zon dus. Maar het waren dan ook altijd de goedgeschreven personages die de vorige Uncharted games naar een hoger niveau wisten te tillen en niet het inwisselbare plot. In zekere zin geld dit ook nog steeds voor dit derde deel, maar het wel heel herkenbare plot heeft deze keer ook een negatieve weerslag op de personages. Twee keer eerder zocht Drake naar een verloren stad en twee keer eerder bleek de verloren stad in kwestie bovennatuurlijke gevaren te herbergen. Als Drake voor de derde keer weer op zoek gaat naar een mythische stad en vervolgens weer alle waarschuwingen negeert, dan komt dat nogal naïef over. Iemand die cynischer is dan mij zou het zelfs dom kunnen noemen. Ook het moment waar Drake erachter komt dat hij zijn tegenstanders onbedoeld naar een belangrijke aanwijzing heeft geleid en vervolgens daarna weer precies dezelfde fout maakt, komt op z’n zachtst gezegd niet heel snugger over.

Enerzijds is het natuurlijk wel begrijpelijk als je deze voorbeelden bekijkt vanuit het standpunt van de schrijvers van deze game. De speler heeft natuurlijk tegenstanders nodig om op te knallen en als Drake zou besluiten om zijn zoektocht naar de verloren stad te staken, dan zou je een erg korte game over houden. In de vorige delen slaagde Naughty Dog er echter wel in om gameplay en verhaal op zo’n manier te combineren dat deze twee afzonderlijke elementen elkaar aanvulden en samen een bijna perfect geheel vormden. Maar waren deze elementen in de vorige delen nog te vergelijken was met een geslaagde relatie tussen twee verschillende personen die het beste bij elkaar naar boven wisten te halen, in Uncharted 3 is het samenspel tussen verhaal en gameplay beter te vergelijken met een koppel dat nog steeds van elkaar houd maar constant met elkaar loopt te kibbelen. Als ik een relatiepsycholoog was zou ik zeggen dat het probleem in deze relatie is dat ‘Meneer gameplay’ en ‘Mevrouw verhaal’ elkaar niet gelijkwaardig behandelen.

Nergens wordt dit meer duidelijker dan in het Cruiseschip-level. Nadat Drake zich een weg heeft gebaand door een scheepswerf, weet hij eindelijk het cruiseschip te bereiken waar zijn vriend Sully naar alle waarschijnlijkheid wordt vastgehouden door een aantal piraten. En als ik zeg piraten, dan bedoel ik niet het soort piraten dat rondloopt met een houten been en een pappagaai op de schouder, maar meer aan het soort piraten wat de kust van Somalië onveilig maakt. Om het nog wat erger te maken voor Drake bevind het cruiseschip zich ook nog te midden van een storm en loopt het schip langzaam vol met water, wat er weer voor zorgt dat het schip uiteindelijk kapseist. Het is een voorbeeld van een stukje game-design waar Naughty Dog een meester in is. Drake wordt geplaatst in een situatie die langzaamaan steeds verder escaleert en de speler moet Drake veilig uit deze situatie zien te manoeuvreren door gebruik te maken van klassieke gameplay elementen zoals schieten en klimmen. Het is echter de context die er voor zorgt dat het interessant wordt. Het neerknallen van piraten is altijd leuk, maar het wordt een stuk toffer en uitdagender als je iemand probeert neer te schieten terwijl het schip constant heen en weer beweegt en de golven over je heen klotsen. Het beklimmen van objecten iets wat we vaak genoeg gezien hebben, maar het word plotseling een stuk spannender als je oriëntatievermogen op de proef wordt gesteld doordat alles op de kop hangt. Combineer dit met de prachtige graphics en je hebt een geweldige ervaring die zo kan worden opgenomen in de Hall of Fame van ‘Holy Shit’ momenten samen met het atoombom moment uit Call of Duty 4: Modern Warfare en het treinlevel uit Uncharted 2.

Het probleem is echter dat qua verhaal helemaal niks toevoegt aan de game. Het blijkt namelijk dat Sully zich helemaal niet op het schip bevond. Het is een onthulling die er voor zorgt Drake’s avontuur op het schip op zijn zachtst gezegd nogal overbodig aanvoelt. Stonden de setpieces in de vorige delen nog in dienst van het verhaal, in dit deel staat het verhaal in dienst van de setpieces. In de televisiewereld wordt wel eens gesproken van ‘filler episodes’; afleveringen in een seizoen van een televisieserie waarin er qua plot en karakterontwikkeling niets gebeurd en die slechts dienen om ruimte op te vullen. In wezen is dat wat Naughty Dog met dit level heeft gecreëerd: een ‘filler level’. Een erg spectaculair en memorabel filler level, maar een filler lever desalniettemin.

Het is exemplarisch voor de rest van de game: goede vertrouwde gameplay die qua verhaal weinig rechtvaardiging heeft. Maar uiteindelijk is dit een game en geen film. En iedereen die deze game puur en alleen op gameplay beoordeeld zal niet anders kunnen concluderen dat er op dat punt weinig aan te merken valt op Uncharted 3. Het schieten en klimmen is nog steeds net zo goed uitgewerkt als in de vorige delen, het vechtsysteem is aanzienlijk verbeterd (zoals gelijk duidelijk wordt in de opening in een Britse pub) en de puzzels zijn wat intelligenter, al zijn het nog steeds niet bepaald hersenbrekers. Eigenlijk alles wat iemand die de vorige delen had gespeeld wel had verwacht van een nieuw deel in de Uncharted franchise. En dat brengt ons uiteindelijk terug bij het probleem van trilogieën waar ik in het begin van deze terugblik over had. Het is uiteindelijk niet genoeg om de voorafgaande delen te evenaren, je verwacht dat een derde deel er nog eens dik overheen gaat. In het geval van Uncharted 3 is dat niet gelukt. Het is op sommige punten zelfs ietsje minder dan het voorafgaande deel. Opzichzelfstaand is dit derde deel een geweldige game; in vergelijking met het tweede deel is het een klein beetje teleurstellend.

Het is eigenlijk pas tijdens de laatste 1/3 van de game als het verhaal en gameplay echt goed samensmelten. Een gevecht op de laadklep van een neerstortend vliegtuig boven de Rub’ al Khali woestijn dat eindigt met een onvermijdelijke crash, wordt opgevolgd door meedogenloze overlevingstocht in de woestijn. Het zijn geen schietende soldaten die deze keer Drake’s grootste vijand vormen, maar de hitte en leegte van een woestijn die geen genade kent. Het is eindelijk een moment waarin elementen worden geïntroduceerd die we nog niet eerder zagen in een Uncharted game en die tegelijkertijd ook het verhaal op een boeiende manier weten te vertellen. Ook het eindgevecht werkt deze keer beter omdat het vechtsysteem in dit deel aanzienlijk beter is dan in de voorafgaande delen. In sommige opzichten is dit derde deel dan ook het tegenovergestelde van het eerste deel. Uncharted: Drake’s Fortune zakte behoorlijk in naarmate het einde naderde, bij Uncharted 3 wordt het beste voor het laatste bewaard.

Uiteindelijk resulteert dit in een game met vele hoogtepunten die kwalitatief niet zo consistent is als het tweede deel. Uncharted 3: Drake’s Deception is als de jongste van drie broers. De Benjamin, altijd vechtend tegen de hoge verwachtingen van zijn ouders. Minstens zo getalenteerd als zijn oudste broer, maar hij slaagt er niet altijd in om zijn andere broer te evenaren. Gelukkig houden zijn ouders nog steeds van hem.

Dit artikel delen

Over de auteur