1. Over de beoordeling van spellen in de game-industrie

Over de beoordeling van spellen in de game-industrie

Voorwoord: Met het beroemde gezegde 'Who shall keep watch over the guardians?' oftewel 'Wie controleert de controleurs?' in het achterhoofd leek het me wel aardig om een stukje te schrijven over de recensies van games (en met name het puntensysteem) in de game-industrie. Hoewel dit de site van IG is en ik misschien enkele voorbeelden van hier zal aanhalen in mijn 'recensie' bedoel ik dit geenszins als kritiek exclusief op IG of de betreffende criticus, dit betreft de game-beoordelende media in het algemeen.

Over de beoordeling van spellen in de game-industrie

Shit, een achtje! Nu was ik op school een brave leerling met over het algemeen erg goede punten, maar dit zul je me niet snel hebben horen zeggen. Op school tenminste... want als ik in mijn vrije tijd recensies lees van de nieuwste games waarop ik me maandenlang heb verheugd en ze krijgen 'slechts' een acht, begin ik te twijfelen of ik ze überhaupt nog wel zal gaan kopen: Shit! Een achtje! Ben ik nu zo verwend of is er iets anders dat dit verschil in perceptie van punten kan verklaren?

Je kunt je afvragen welke perceptie van deze twee achten de 'juiste' is, maar dat lijkt me vrij duidelijk. Niet alleen is het een algemeen gegeven dat een acht gelijk staat aan 'zeer goed', maar ook als je vergelijkingen gaat trekken tussen beoordelingen in de game-industrie en de entertainmentindustrie in het algemeen kom je tot dezelfde conclusie. Kijk je naar dé autoriteit op het gebied van films; imdb.com, dan zie je een waardering die veel meer in de buurt komt van de norm dan in de game-industrie. Voor een film is het haast onmogelijk om een negen of hoger te scoren, en films met een waardering van zeven of hoger zijn absoluut de moeite waard. Een concreet voorbeeld: de genomineerden voor de Academy Award voor beste film van dit jaar (belangrijker dan welke GOTY verkiezing dan ook) kregen ‘slechts’ cijfers van een acht tot een 8,6. Stel je eens voor dat een game met een beoordeling lager dan een negen een GOTY zou winnen…onvoorstelbaar! Dezelfde waardering geldt bijvoorbeeld in de muziekindustrie. Hell, je hoeft niet eens naar verschillende bronnen te kijken om dit te kunnen waarnemen. Neem maar eens een kijkje op metacritic.org en je ziet dat de waardering voor games systematisch hoger is dan die voor muziek of films. Dit beaamt ook studio director Paul Wedgwood in een interview met gamesindustry.biz met betrekking tot de hoogte van punten in de game-industrie: 'Personally I think it's ridiculous. In the film industry, four stars is an amazing score'. Dit in tegenstelling tot de game-industrie. De vraag is nu of wij echt zo chauvinistisch zijn om te denken dat de gemiddelde game inderdaad van veel hogere relatieve kwaliteit is ten opzichte van andere entertainment. Ik denk dat het realistischer is om te zeggen dat het beoordelingssysteem in 'onze' industrie flawed is.

Met in het achterhoofd de gedachte dat er dus iets vreemds aan de hand is met de waardering van spellen vergeleken met andere industrieën, kun je ook het eindpunt vergelijken met de daadwerkelijke kwaliteit van het spel. Als eerste voorbeeld wil ik Bioshock aanhalen. Begrijp me niet verkeerd, ik vind het een geweldige (!) game, maar hij past precies bij het punt wat ik wil maken. Feit is dat ongeveer de helft van de belangrijkste game-beoordelers dit spel een perfecte of bijna perfecte score hebben gegeven. Natuurlijk had de game een baanbrekende singleplayer mode. Hier was je echter met twee play-throughs wel mee klaar en er was geen enkele multiplayer modus om dit te compenseren, toch wel de helft van het spelplezier bij elke zichzelf respecterende next-gen shooter. Hiermee wil ik absoluut niet zeggen dat Bioshock nog slecht een vijf mag scoren omdat de helft van de gameplay ontbreekt, maar enige realiteitszin is in zo’n geval wel op zijn plaats: Met een negen geef je (in alle gevallen buiten de game-industrie) ook aan dat iets bijna perfect is maar toch een enkel minpuntje heeft. In ‘onze’ wereld wordt in zo’n geval lafhartig beargumenteerd dat de singleplayer zó goed is dat de game geen multiplayer nodig heeft en toch een tien verdiend. Een onverklaarbaar kromme redenatie. Erg vreemd.

Een overbeoordeling kan natuurlijk niet alleen het geval zijn in de situatie van tienen. Recentelijk nog gaven erg veel media F.E.A.R. 2 een acht: Overduidelijk een zeer goede game met misschien een enkele minpuntje, maar zijn geld zonder twijfel dubbel en dwars waard. Een no brainer voor elke fan van het genre: kopen deze game! Zou je zeggen… Kijk je echter niet alleen naar het cijfer maar naar de beargumentering van veel critici, dan kom je wellicht tot een andere conclusie. Zwart/wit gezegd: de algemene indruk van de critici schijnt te zijn dat de singleplayer best aardig is, maar de game op audiovisueel gebied achterloopt, het verhaal niet geweldig is en de multiplayer heel erg teleurstelt. Zelf heb ik slechts de demo van deze game gespeeld maar aangezien de critici op deze punten haast anoniem zijn, kunnen we dit tot op zekere hoogte wel aannemen. Vanuit dit perspectief bezien lijkt de beoordeling ‘zeer goed’, geschetst aan het begin van deze alinea, dus erg misplaatst.

De logische conclusie die ik uit de voorgaande alinea's trek is dat in de game-industrie veel te gemakkelijk met hoge punten wordt gesmeten. Een negen hier, een negen daar, en als je lager scoort dan een acht ben je eigenlijk al een loser en koopt (op de die-hard fans na) niemand je meer. Maar je hoeft mij niet op mijn woord te geloven. Mensen met meer verstand van zaken zien hetzelfde gebeuren: Sega Europe president en COO Mike Hayes verteld in een interview dat 'there is "too much evidence" that games that fail to surpass a certain Metacritic score "are not going to cut through."' Hiermee doelend op de absurd hoge scores die topgames moeten halen om nog boven de massa uit te kunnen steken. Gevolg van deze trend is dat gamers punten gaan onderwaarderen, wat uiteindelijk leidt tot de situatie in de inleiding. Dit komt niet omdat gamers sukkels zijn die punten niet op waarde weten te schatten, maar omdat de te hoge punten voor gemiddelde games ze daartoe dwingt. Paul Hedgwood trekt het misschien een beetje richting het extreme, maar dit illustreert wel precies mijn punt: 'We know that some websites score quite high and some quite low, but in general, all websites tend to score between 60 and 100. There's never a 37. It's as if that whole section doesn't exist, so zero starts at 60, so three stars, and goes up to five. It's just not really an accurate enough measure.' Met andere woorden: sites geven zelden (diepe) onvoldoendes. Als gevolg hiervan zien gamers een zes als een slecht punt en een acht als net boven gemiddeld. Dit terwijl een zes gewoon een voldoende is, en de game zijn geld dus (nog net) waard hoort te zijn! Opnieuw vraag ik me af: Is het realistisch om te denken dat de gemiddelde game inderdaad van zo'n hoge kwaliteit is dat een relatief groot deel van de games een 7,5 (volgens normale perceptie: ruim voldoende) of hoger verdiend?

Het is inmiddels wel duidelijk dat mijn persoonlijke antwoord op deze vraag 'Nee!' is. Maar buiten het feit dat dit een interessante discussie is waarover de meningen (natuurlijk) kunnen verschillen, vind ik het ook interessant om te kijken naar mogelijke oorzaken van deze situatie. Voor een analyse met absolute zekerheid zit ik als gamer helaas aan de verkeerde kant van de spiegel, met meer inzicht vanuit het wereldje van de media en producenten zou dit beter kunnen. Voor ons rest slechts onderbouwde speculatie. Zou het misschien kunnen zijn dat recensenten te veel onder druk staan van hun werkgever om snel hun oordeel te publiceren? Zo lees ik soms recensies (pas nog een op 1up.com) waarin na publicatie nog dingen gerectificeerd moeten worden omdat de betreffende journalist het spel niet grondig genoeg heeft gespeeld. Het zou ook kunnen dat beoordelingen extremer worden om zo meer sensatie en publiciteit op het betreffende medium te genereren. Denk bijvoorbeeld aan Edge Magazine dat dit vaak op negatieve wijze doet door lage beoordelingen te geven. Ik kan me echter ook goed voorstellen dat sites of magazines dit andersom ook proberen en erg positieve beoordelingen geven om bijvoorbeeld positieve en negatieve fanboy aandacht te krijgen. Verder kennen we natuurlijk ook het verhaal van GameSpot’s Jeff Gerstman. Deze werd ontslagen nadat hij een slechte review had geschreven over een spel van een van de grote adverteerders op de site. Verder vertelt hij in een interview met gamesradar: “I’ve gotten emails from developers over the years who have said, ‘I don’t think you realize what you’re doing to me with this review’ because my review knocked them out of the range of some bonus that they were up for.” Met andere woorden: er wordt vanuit de spellenmakers zeker druk uitgeoefend op de critici. Meer achterdochtige mensen zullen er wellicht zelfs complottheorieën op na houden. Maar zoals ik al zei, wij kunnen hier moeilijk met zekerheid over oordelen.

Het is te gemakkelijk om ergens negatief over te oordelen zonder zelf een mogelijke oplossing aan te dragen. Zonder wat meer realisme van de kant van de recensenten zullen beoordelingen altijd te hoog uitvallen, maar hiervoor is geen reële oplossing. Wel een concrete maatregel zou naar mijn mening een abstracter waarderingssysteem kunnen zijn. Hiermee bedoel ik een sterbeoordeling zoals GameSpy bijvoorbeeld gebruikt. Eventueel zou ook een normaal puntensysteem zonder nuances als halve punten en +/- punten á la Gamer.nl kunnen worden ingevoerd. Dit soort methodes heeft voordelen voor meerdere partijen. Er staat minder druk op de recensenten zelf, omdat ze niet worden gedwongen om alle games tot in de diepste details met elkaar te vergelijken en te rangschikken om zo te kunnen beargumenteren of de game een 8- of toch een volwaardige 8 waard is. Op deze manier verliezen ze hun algehele visie op het spel niet en is er minder neiging om games in een kromme fictieve ranglijst te zetten. Voor gamers hebben deze methodes ook zo hun voordeel. Bij het vergelijken van games op hun beoordeling kunnen we al snel in verwarring worden gebracht door de huidige numerieke beoordeling. Mocht ik twijfelen tussen spellen en zie dat een game als GTA 4 een bijna perfecte score behaalt en bijvoorbeeld Fallout 3 ruim een half punt lager scoort, kom ik al snel in de verleiding om te denken dat GTA duidelijk een beter spel is en dat ik daar meer plezier aan ga beleven. Onzin natuurlijk. Beide spellen zijn fantastisch en het ligt slechts aan je persoonlijke voorkeur welke beter is! Een abstracter systeem geeft in deze een nuttigere beoordeling. Hierin zouden beide games waarschijnlijk eenzelfde beoordeling als ‘5 sterren’ of ‘9’ krijgen en is het duidelijk voor de gamer dat het hier twee prima spellen betreft waarin een persoonlijke voorkeur de doorslag geeft.

De teleurgestelde reactie van gamers wanneer een game dus ‘slechts’ een acht of zelfs negen scoort is wat mij betreft te verklaren door een onperfecte manier van beoordelen in de game-industrie. In de eerste plaats zijn recensenten veel te lief met cijfers vergeleken met de (normale) waarde van het cijfer dat ze uitdelen. Maar ook in vergelijking met andere industrieën lijken game-recensenten een onrealistisch hoge dunk van hun eigen product te hebben. Over de oorzaak hiervan kunnen we slechts speculeren, maar wellicht is het een combinatie van druk vanuit de producenten, deadlines en het zoeken van publiciteit/sensatie. Verbetering zou naar mijn mening dan ook beginnen met een meer realistische kijk van deze critici zelf. Maar ook een andere manier van beoordelen zou meer duidelijkheid scheppen: het waarderingssysteem zou kunnen verbeteren door de beoordelingen minder exact maar daardoor meer realistisch te maken.

Ongetwijfeld zullen veel mensen dit stukje als een aanval op ‘hun’ gamewereldje zien en het dus uit principe niet met me eens zijn. Dat maakt niet uit. Ik wilde hier alleen even mijn onderbouwde mening geven en laten weten dat er in elk geval één iemand is die niet als een kip zonder kop meeloopt en wel door het overgewaardeerde puntensysteem in deze industrie heenkijkt.

Coun

27 februari 2009

Dit artikel delen

Over de auteur