1. Brexit hangt als een donkere wolk boven Britse gamingindustrie

Brexit hangt als een donkere wolk boven Britse gamingindustrie

Blijven Red Dead Redemption en GTA V Brits? Of worden de volgende Rockstar-games Nederlandse kunstwerken?

Een korte zoektocht op internet levert een imposante lijst op van game ontwikkelaars en -uitgevers uit het Verenigd Koninkrijk. Zo blijkt ontwikkelaar Ninja Theory er te zijn gevestigd, net als Codemasters, Criterion Games, The Chinese Room, en Rockstar North. Een hele hoop van mijn favoriete games, en waarschijnlijk ook die van jou, blijkt aan de andere kant van de Noordzee te zijn gemaakt. GTA V is zo Brits als het maar kan! Waarom is dat nu allemaal boeiend, als gamer zijnde? Los van boeiende debatten in het Britse parlement, kan de Brexit, en dan zeker een Brexit zonder een verdrag met de EU, grote gevolgen hebben voor deze ontwikkelaars en daardoor voor de games die we zo graag spelen. Tijd om een blik te werpen op de Brexit en gevolgen voor games, zowel daar in het Verenigd Koninkrijk als hier.

Op het moment van schrijven is nog veel onduidelijk. Het is nu nog niet bekend of het Verenigd Koninkrijk met of zonder deal de Europese Unie verlaat. En zelfs als er een deal is, dan nog blijft er veel onduidelijk, vooral op lange termijn. Spoiler: het wordt er zeer waarschijnlijk niet beter op.

GTA V

Brexit?

(Als je al weet hoe de Brexit precies werkt, dan kun je ook meteen naar het volgende kopje: Het doemscenario)

Hoewel je in de media waarschijnlijk al bent kapot gegooid met de term ‘Brexit’, kan het geen kwaad om even kort op een rijtje te zetten wat het nu precies is en hoe het is begonnen.

In juni 2016 vond er een referendum plaats in het Verenigd Koninkrijk (bestaande uit Engeland, Wales, Schotland en Noord-Ierland) dat draaide om de vraag of de inwoners van het land uit de Europese Unie (EU) wilden stappen. De vraag kwam na groeiende onvrede van burgers over het reilen en zeilen van de EU, dat vooral als duur en zinloos werd gezien. Bovendien snakten ze naar soevereiniteit door de vele regels van EU. Het antwoord op de vraag werd een ‘ja’, al was het maar met een marge van 4 procent (52 procent van de stemmen voor tegenover 48 procent tegen).

Het gevolg was dat de zogeheten Artikel 50-procedure in werking werd gesteld. Dat artikel, dat onderdeel is van het Verdrag betreffende de Europese Unie, bepaalt dat een land dat zich wil terugtrekken uit de EU dat binnen twee jaar moet doen. Die periode gaat in wanneer het besluit officieel is aangekondigd binnen de EU door het betreffende land. Het Verenigd Koninkrijk deed dit op 29 maart 2017. Vandaar dat ze iets langer hebben dan juni 2018, zoals je wellicht had verwacht na het referendum.

In die twee jaar, de overgangs- of transitieperiode genoemd, moet het betreffende land onderhandelen om tot een bepaald verdrag of deal te komen met de EU. Dat is nodig, want een land heeft ontzettend veel rechten en plichten als onderdeel van de EU, maar die zijn bij het verlaten van de EU verleden tijd. Denk daarbij aan handelsverdragen, terugbetalingen aan de EU, de rechten van burgers uit het Verenigd Koninkrijk in de EU en andersom, en vele andere bepalingen. Lukt dat niet, dan valt het land terug op de regels van het WTO, de Wereldhandelsorganisatie, en die zijn bij lange na niet zo gunstig als een goede deal met de EU. Voor beide partijen, overigens.

Het samenstellen van een verdrag waar iedereen blij van wordt, is een monsterklus. En het is dan ook niet zo raar dat het vertrekkende land en de EU daar twee jaar over mogen doen. Het raakt namelijk iedereen, direct of indirect. Zelfs ons gamers.

Brexit

Het doemscenario

Met legio grote en succesvolle ontwikkelstudio’s heeft het Verenigd Koninkrijk bewezen vruchtbare grond te zijn voor games die we ook daadwerkelijk willen kopen. Maar Brexit kan dat in gevaar brengen. Zeker een Brexit zonder een deal met de EU.

Alle bedrijven die overzees zakendoen of goederen nodig hebben die daar vandaan komen, gaan merken dat dit duurder wordt. Dat komt omdat het Verenigd Koninkrijk bij een Brexit zonder deal niet meer vrij kan handelen met landen binnen de EU. Er moet weer een grens opgetuigd worden waarbij alles langs een douane loopt. Daarnaast komen er importtarieven . Het opzetten van een goed werkend systeem kan best een poos duren, waardoor prijzen meer stijgen en wachttijden en tekorten kunnen ontstaan. Bovendien daalt de waarde van de pond, de munteenheid in het Verenigd Koninkrijk, ten opzichte van de Euro, wat betekent dat alles dat met Euro’s aangeschaft wordt, de Britten meer geld kost.

Dat is natuurlijk niet uniek voor gamebedrijven: vrijwel alles en iedereen binnen het Verenigd Koninkrijk (en ook binnen de EU, overigens) zal meer moeten betalen voor producten die het Verenigd Koninkrijk als start of eindpunt hebben. Maar gameontwikkelaars krijgen niet alleen meer moeite met het aanschaffen van hardware, kantoorspulletjes en andere goederen, maar ook van het importeren van mensen.

Uit een onderzoek van Ukie, een belangengroep voor de Britse gamingindustrie, blijkt dat maar liefst 57 procent van alle gameontwikkelaars gebruikmaakt van personeel afkomstig uit de EU. En het is niet zo dat ze allemaal één Europees iemand in dienst hebben die de koffie zet: Europeanen maken maar liefst 30 procent uit van in totaal 12.000 fulltime arbeidsplaatsen in de gamingsector.

Brexit

En zou jij op dit moment (met je familie) verkassen naar het Verenigd Koninkrijk om te werken voor een ontwikkelaar? Zowel de EU als het Verenigd Koninkrijk doen hun best om dat zo goed mogelijk te laten verlopen. Premier May van het Verenigd Koninkrijk heeft gezegd dit allemaal na de Brexit in de wet op te nemen. Zowel de EU als het Verenigd Koninkrijk heeft niets op papier staan, alleen een uitgesproken intentie. Hoe soepel het ook verloopt, het gaat nooit zo soepel als verhuizen naar een land binnen de EU. Bovendien maakt de verslechterde relatie met de EU het Verenigd Koninkrijk niet aantrekkelijker. Dat maakt het voor ontwikkelaars daar bijzonder lastig om nieuw buitenlands talent aan te trekken en bestaand talent te behouden, met een mogelijke brain drain als gevolg.

Daarnaast is er probleem op het gebied van data. Games bereiken mensen overal ter wereld. Miljoenen gamers spelen spelletjes en laten allerlei data opslaan zoals statistieken, voortgang en persoonsgegevens. Allerlei vormen van data worden nu dagelijks heen en weer gesluisd en gebruikt om inzichten te verwerven. Op zich geen enkel probleem: binnen de EU is dat mogelijk zo lang de dataverzamelaar zich aan de gestelde regels houdt (beter bekend als GDPR ofwel General Data Protection Regulation). Daarnaast moet de EU toestemming geven, een zogeheten adequacy decision, aan een land om Europese data te mogen verwerken. Het is een akkoord met allerlei rechten en plichten op dit gebied. Het Verenigd Koninkrijk moet nu nog steeds voldoen aan regels van de EU, ook al maakt het er geen deel meer van uit. En zonder die adequacy decision vanuit de EU, mag er geen data stromen tussen het Verenigd Koninkrijk en de EU. Bedrijven uit bijvoorbeeld de ICT-sector willen nu uitstel op dit vlak, maar of dat lukt is niet zeker.

Financiering levert na de Brexit ook problemen op. Stel dat jij, als beginnende, in Engeland gevestigde, ontwikkelaar al het bovenstaande op orde hebt. Je hebt alle soft- en hardware in huis, net als puike Belgische en Nederlandse codekloppers. Ook je data sla je helemaal verantwoord op. Dan blijft er nog maar één ding over: games maken. Maar wie gaat dat betalen?

Studios zoals The Chinese Room hebben hun briljante games Dear Esther en Everybody’s Gone to the Rapture kunnen maken met behulp van Europees geld. Fondsen zoals Creative Europe, waar het geld vandaan kwam, gelden alleen voor landen binnen de EU. En de politieke instabiliteit in combinatie met een onzekere toekomst maakt het Verenigd Koninkrijk zeer waarschijnlijk tot een minder interessant land om in te investeren. Natuurlijk zijn er zeer succesvolle en talentvolle studio’s om in te investeren, maar die vind je ook op andere plekken in de wereld, met wellicht een beter investeringsklimaat.

Brexit

Waar blijven mijn games!?

Games ontwikkelen in het Verenigd Koninkrijk wordt dus duurder door hogere prijzen van goederen door heffingen en mogelijke schaarste. Er komt een grotere vraag naar arbeiders binnen de sector en die worden daardoor duurder. Het wegvallen van Europese fondsen en minder investeringen, maken het succesvol financieren van een studio lastiger. Ruim een derde van alle gaming gerelateerde bedrijven geeft zelfs nu al aan meer moeite te hebben investeringen te vinden.

Het is daarom niet geheel verrassend dat onderzoek (uit 2017) stelt dat maar liefst 40 procent van in het VK gevestigde gamesbedrijven overweegt om te vertrekken. Daarnaast wordt er ook actief geaasd op ontwikkelaars door partijen uit landen zoals Duitsland, Spanje, Australië en de VS.

Het vertrek van bedrijven treft dan niet alleen de economie van het Verenigd Koninkrijk, maar ook ons gamers. Heb jij ooit een kek kunstwerkje in elkaar geflanst terwijl je aan het verhuizen was? Verhuizingen hebben een enorme impact op bestaande en toekomstige projecten. Je moet namelijk eerst je studio weer volledig op poten zetten, voordat je er weer mee aan de slag kan.

En dat moet je ook maar kunnen. Ongetwijfeld gaan er kleine studio’s omvallen, omdat ze simpelweg het hoofd niet boven water kunnen houden.

Misschien vertraagt het niet direct die ene toffe titel waar je nu al tijden op wacht. Misschien treft het niet eens één van je complete wensenlijstje aan games. Maar een ‘harde’ Brexit, met een net-nietverdrag, of een no-deal-Brexit schaadt de gamewereld. En dat is eeuwig zonde. Kijk bijvoorbeeld naar indie-games.

Niet iedereen houdt ervan, maar ze zijn erg belangrijk. Ze zorgen voor nieuwe, frisse ideeën in een industrie die nu nog wordt gedomineerd door grote bedrijven die vooral oog voor geld hebben. En juist die onafhankelijke studio’s, die zorgen voor vernieuwing, gaan de harde klappen opvangen. Het is daarom zo jammer dat we door de Brexit misschien wel indie parels mislopen. Huzarenstukjes zoals Dear Esther uit 2012, of het bijzondere Hellblade: Senua’s Sacrifice uit 2017.

Brexit

doom & gloom

Is het dan alleen maar bittere ellende? Nee, niet noodzakelijk. Het onderhandelen is immers nog niet achter de rug. Maar wie het nieuws een beetje volgt weet dat het allemaal niet zo lekker loopt en de recentste concept-deal van tafel is geveegd. Op 29 maart is het echter al zo ver, dan is het echt exit. Er bestaat desondanks nog een kleine kans dat het niet zo erg wordt als hierboven geschetst wordt, ook wanneer er geen enkele deal op tafel ligt bij de uittreding. Partijen zoals Games4EU en Tech for UK ondersteunen bijvoorbeeld de gamewereld in het Verenigd Koninkrijk en helpen de schade te beperken. Hopelijk lukt het ze, want het verschrikkelijk zijn als bijzondere games en ontwikkelaars problemen ondervinden of misschien zelfs onderuit gaan door een Brexit waar ze helemaal niet op zaten te wachten, en waarvan we niet eens weten of er ook maar iemand is die er beter van wordt.

Ik hoop dan ook vurig dat ik het mis heb, dat het niet allemaal negatief uitpakt. En die kans bestaat. Misschien dat er toch nog een nieuwe deal komt, eentje die iedereen ziet zitten. Bovendien zal het niet de eerste keer zijn dat er geroepen wordt dat alles in de soep loopt en dat het later niet blijkt te gebeuren. Denk daarbij aan de Rusland-boycot, die onze Nederlandse economie zwaar zou schaden. Dat viel achteraf allemaal mee. Sommige sectoren groeiden zelfs omdat ze niet meer achterover konden leunen en juist de handen uit de mouwen moesten steken.

De huidige geluiden in de media stemmen mij echter niet tevreden, maar gelukkig weet niemand zeker wat de toekomst ons brengt. Behalve Football Manager 2017.

Dit artikel delen

Over de auteur

Bert de Vries speelt maffe games, games die wat anders doen dan andere games. Maar ook reguliere games. Dus eigenlijk alle games, zolang er geen bal in zit.

Reacties

  • @Bert de Vries

    Nouja, ik heb toen wel 'ja' gestemd en destijds is het referendum geldig verklaard omdat de opkomst net voldoende was. Als ik en de andere Ja-stemmers niet hadden gestemd, dan was de minimale opkomst niet gehaald en de uitslag ongeldig verklaard.

    Dat vind ik het vervelende aan die referenda: ze worden altijd ingebracht door mensen die met een probleem zitten of ergens tegen zijn. Die activeren daarmee de rest die er ook mee zit en die gaan dan massaal stemmen. De mensen die het allemaal wel prima vinden zoals het gaat, hebben niet zo'n sterke behoefte om daarvoor te stemmen. Ik vind dat gevaarlijk. Aan de andere kant heb ik ook wel zoiets van: als je niet stemt moet je niet zeuren.

    Gelukkig is ons referendum raadgevend en niet bindend, want naast het hierboven genoemde denk ik dat veel mensen zich niet genoeg verdiepen in het onderwerp en zich niet bewust zijn van alle consequenties.
  • @Luigi1985
    Dan heb ik goed nieuws voor je: we hebben helemaal geen referendumwet meer.
  • Leuk om eens een artikel op IG te lezen met een wat serieuzere ondertoon. Ben benieuwd welke kant het op gaat voor de Britten aankomende tijd
  • En net als bij Trump zal het allemaal wel meevallen.
  • @Heer Mida

    Ligt eraan welke zender je kijkt. Als de NOS of CNN mag geloven is Amerika verloren. Als je Fox news kijkt is het de redder in nood 😅
  • Het zorgt voor de nodige problemen. Zo werken/wonen er, dankzij de open grenzen binnen de EU, veel mensen niet in de UK. Ik weet zeker dat b.v. bij Guerrilla Games aardig wat mensen uit de UK werken. Die moeten nu verblijfsvergunningen of werk visa's aanvragen.
    Mijn buurman is met een Engelse getrouwd en ze wonen in Nederland. Zij werkt bij de kinderopvang. Best complex allemaal.
  • Hoeveel Trump supporters zitten er op dit forum?
  • @CyberFl Ik zou de beste man graag buiten beschouwing willen laten, in deze discussie :)
  • @CyberFl
    Vraag me eigenlijk af waarom je Trump er eigenlijk bij haal. Steunen of tegen zijn vanuit Nederland heeft niet zon zin. Laat ik wel aan de mensen over die teveel tijd hebben. Maarjah, ik vind ook alle berichtgeving in het algemeen uit Amerika vrij nutteloos. Auto ongeluk in LA… tjah gebeurd overal in de wereld.
  • Met de brexit zal het wel mee vallen, Nlexit dat zie ik erg goed zitten, de Eu zit toch alleen maar vol rovers en bedreigers dat hele Europa is een totale mislukking . .
  • @twoakrm

    En waarom denk je dat wanneer NL de EU verlaat het dan beter zal gaan?
  • @twoakrm

    Aah het verlang naar “vroeger was alles beter”, de gouden florijn en eigen wetten. Dicht die grenzen want buitenlanders deugen niet.
    Nederland kan zichzelf redden toch? Wij hebben geen goederen nodig uit het buitenland.

    Neuj wij produceren alles zelf in Nederland. Al het eten, alle elektronica en noem verder maar op. En wat wij niet hebben betalen wij natuurlijk graag de hoofdprijs voor.

    De rest van de wereld zit natuurlijk ook te wachten op de duurdere goederen vanuit het machtige Nederland en ze betalen natuurlijk liever meer dan voor een goedkoper Duits product…

    Als je hierin geloofd is het maar goed dat het domme klootjesvolk niets te zeggen heeft over een Nederlandse uittreding…het zou een ramp zijn namelijk. Het werpt ons direct naar armoede.

    Maar hey je bent tenminste baas in eigen huis toch? Zolang je nog een huis hebt ja.

    Men moet eens ophouden met janken over dingen die slecht zijn aan Europa. Het klopt, niet alles verloopt vlekkeloos maar 1 ding doet Europa zeer goed en dat is de Economische superpower zijn. Je kunt maar beter onderdeel zijn van die supermacht zodat je invloed kunt uitoefenen. Het zorgt voor een eerlijke markt.
  • @Ramirez
    Je verwart Europa met de EU. En de EU's aandeel in de wereldeconomie slinkt al jaren.
  • @Heer Mida

    Het punt is dat zon beetje onze totale export en dus economie is gebaseerd op handel met EU landen. Eruit stappen is het einde van onze welvaart.

    Je wilt niet exporteren en importeren onder WTC regels. Die zijn dramatisch slecht en een handelverdrag met de EU is nog altijd slechter dan in de EU zitten. Het is een fabel om te denken dat alles goedkoper wordt zonder de single market. Alles wordt juist duurder als je uit de EU stapt en lonen zullen niet meegroeien en werkloosheid zal stijgen.

    En ja het aandeel EU slinkt op de wereldmarkt. Iets dat compleet logisch is waar elders op de wereld groei plaats vindt toch? Maargoed laat het VK het slachtoffer worden van onwetendheid en onderbuik gevoelens. Wellicht gaan de ogen open.
  • @Ramirez
    Het is logisch dat de EU's aandeel krimpt sinds de jaren '80 terwijl het aantal leden dramatisch is toegenomen? Oké…
  • @Ramirez
    Oei eruit stappen is het einde ? Dat weten we niet wat er gaat gebeuren. Reden waarom ik zelf de brexit zo interessant vind.
    Beetje raar om andere van onderbuik gevoelens te beschuldigen en dan zelfs doom en gloem te verspreiden. Beetje hypocriet.

    Zelfs met de EU is alles duurder geworden en zijn de lonen gelijk gebleven. Met de invoering van de EURO een goed voorbeeld. De rijken worden niet voor niks rijker.

    Of alles duurder word ligt aan het product. Zoals onze technologie word zeer goedkoop in China gemaakt.

    Maar zie liever Europees parlement opgedoekt worden. Staan zo ver van de burger af en komen met zulke rare onzin zoals een uploadfilter. Allemaal met hun prive chauffeur en met nutteloze verhuizingen tussen 3 steden. Kan je flink op besparen. Maargoed, ik heb niet voor niks tegen het verdrag van Lissabon gestemd.
  • @Ramirez
    Handel is waarop dit land gebouwd is, ik zie niet in waarom dat zonder EU ineens niet meer zo zou zijn.
    We hebben het van 1572 tot en met 1993 zonder EU gedaan. Dat ging ons best goed af.
    Natuurlijk is Nederland als klein land meer afhankelijk van goede relaties met het buitenland, niemand pretendeerd dat Nederland zich ala Noord-Korea zou moeten gaan isoleren.
    EU fanatici zijn erg ver doorgeslagen in het calimero complex terwijl daar geen enkele reden voor valt te bedenken.
    Nederland is de 5e economie van de EU en heeft het 6e grootste inwoneraantal. We zijn daarmee helemaal niet zo'n klein land maar een middel-groot land. Zo'n land is prima in staat zijn eigen keuzes te maken en zelf strategische partners uit te kiezen waarmee het op economisch, politiek, militair en cultureel gebied wil samenwerken.
    Niet een raar keurslijf met een bijna Chinese parlementaire structuur van benoemingen en vriendjespolitiek. Daarbovenop een oneerlijke zetelverdeling waardoor kleine landen per definitie worden ondergesneeuwd door de grotere landen. Dat is geen samenwerking, dat is overheersing.

    Om precies die reden heeft de VS een kiesmannen systeem. Ook niet perfect maar wel vele malen eerlijker.

    Het liefst zie ik de huidige EU hervormd worden i.p.v opgedoekt. Ik denk echter dat dit zo'n groot bureaucratisch monster is geworden dat het niet in zijn eigen vlees wil gaan snijden. Bovendien lijden ze aan een vorm van groupthink waardoor hervorming nog onmogelijker lijkt. Liever consolideren ze hun macht nog meer zo blijkt.

    Er rest ons nog maar de keuze tussen twee kwaden. Blijven of vertrekken. Beide keuzes hebben verstrekkende gevolgen die op de lange termijn niet te overzien zijn. In mijn ogen is vertrekken het minste kwaad van de twee kwaden.
  • Op deze site had ik mijn portie 'Brexit is verschrikkelijk' nog niet gehad. :-) Gelukkig dat ik ook hier even onderwezen wordt.

    De enige reden waarom de investeringen teruglopen is door de pure bangmakerij vanuit Europa.
  • @CerandoX.nl
    Hoho je mag niet negatief zijn over de EU. Net als in het vroegere Sovjet unie mocht je geen kritiek hebben. Gelukkig word je hier alleen nog monddood gemaakt en in een hoekje gestopt. Niet gelijk uitgeroeid.

Plaats reactie

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.

Log in om te reageren